ROME (KerkNet/VIS) – Paus Benedictus XVI heeft vanmiddag maandag 17 oktober het Motu proprio ‘Porta fidei’ gepubliceerd. Daarin kondigt hij een ‘Jaar van het Geloof’ af dat ingaat op 11 oktober 2012, de 50ste verjaardag van de start van het Tweede Vaticaans Concilie, en loopt tot 24 november 2013. Het pauselijke document bevat de krachtlijnen van het initiatief en spreekt de hoop uit dat het zou bijdragen tot een authentieke en hernieuwde bekering tot de Heer. Gelovigen worden aangespoord hun geloofskennis te verdiepen en openlijk te getuigen van hun geloof. De paus schrijft nog dat het Tweede Vaticaans Concilie een kracht kan zijn voor de vernieuwing van de katholieke Kerk. Het Motu proprio ‘Porta fidei’ telt 18 bladzijden. Een Motu proprio is een wetgevend document met kerkjuridische draagkracht dat door de paus zelf (‘motu proprio’ is Latijn voor ‘uit eigen beweging’) wordt afgekondigd. In die zin is het evenwaardig aan een pauselijk decreet. 

ROME (KerkNet) – De Congregatie voor de Geloofsleer stuurt een brief aan alle bisschoppen met strengere richtlijnen voor de strijd tegen seksueel misbruik. Kardinaal William Levada, prefect van de Congregatie, gaf naar verluidt al in november opdracht voor de brief. Volgens Levada worden daarin aanwijzingen gegeven voor de bijstand voor slachtoffers, de samenwerking met de burgerlijke overheid, de bescherming van kinderen en de opleiding van toekomstige priesters en religieuzen. Volgens de persdienst van het Vaticaan moeten de nieuwe richtlijnen, die op 16 mei wereldkundig worden, de strijd tegen seksueel misbruik ‘strenger, samenhangender en efficiënter’ maken. 

ROME (KerkNet/Kipa-Apic) – Volgens Italiaanse media verschijnt begin april een instructie voor de uitvoering van het Motu Proprio ‘Summorum Pontificum’, het document dat een impuls moet geven aan het gebruik van de eucharistieviering volgens buitengewone Romeinse ritus.

ROME (KerkNet/RadVat) – De komende weken wordt een ‘Motu proprio’ gepubliceerd met een overdracht van bevoegdheden van de Congregatie voor de Goddelijke Eredienst en de bediening van de sacramenten. Het ‘Motu proprio’ zorgt ervoor dat de congregatie zich in de toekomst op de liturgie kan concentreren. Dat bevestigde pater Lombardi, de perswoordvoerder van het Vaticaan.

BRUSSEL (KerkNet/NCR/Herald Tribune) – In een poging om grotere harmonie te brengen in de wereldwijde strijd tegen seksueel misbruik door rooms-katholieke geestelijken heeft paus Benedictus XVI beslist tot een verscherping van het kerkelijke beleid tegen seksueel misbruik. De bestraffing van daders blijft tot nader order een aangelegenheid voor het gerecht, maar de nieuwe serie maatregelen moeten potentiële daders alvast afschrikken en de Kerk meer bevoegdheden geven om op te treden waar dat binnen haar mogelijkheden ligt.

Motu proprio

Paus Joannes Paulus II liet in 2001 zijn motu proprio 'Sacramentorum sanctitatis tutela' publiceren met richtlijnen tegen seksueel misbruik. En in 2003 kondigde kardinaal Joseph Ratzinger, toenmalig prefect van de Congregatie voor de Geloofsleer, aansluitend maatregelen af die de congregatie grotere bevoegdheden gaf om de dure en tijdrovende kerkjuridische procedure over te slaan eens het misbruik bewezen is.

20 jaar

Paus Benedictus XVI wil met de nieuwe maatregelen nu ervoor zorgen dat priesters en religieuzen kerkelijk kunnen vervolgd worden, tot 20 jaar nadat hun slachtoffer 18 werd. De aanpassing moet de paus ook meer bevoegdheden geven om onmiddellijk op te treden indien misbruik ook daadwerkelijk bewezen is. Volgens ‘The National Catholic Reporter’ (NCR) maakt de paus de nieuwe serie maatregelen, die al verschillende jaren werden voorbereid maar nu onder druk van de feiten versneld worden afgekondigd, nog binnen de twee weken officieel bekend. De pauselijke interventie is opmerkelijk, maar ze toont hoe groot de impasse is die door het kindermisbruik ontstaan is.

(Kerknet)

BRUSSEL (KerkNet/CNS/Kipa-Apic) – Na vijf jaar pontificaat zijn twee grote krachtlijnen van het beleid van paus Benedictus XVI duidelijk geworden: godsdienst moet een plaats krijgen in het publieke leven en de plaats van God in het leven van mensen moet versterkt worden.

Dat schrijft de Vaticanwatcher John Thavis van Catholic News Service, naar aanleiding van de vijfde verjaardag van de pausverkiezing. Volgens Thavis laat de paus een indrukwekkend oeuvre na. Weldra verschijnt het tweede deel van zijn Jezusbiografie. Maar eerder publiceerde hij ook al drie encyclieken, evenals honderden toespraken en preken. Hij maakte tevens veertien buitenlandse en drieëntwintig binnenlandse reizen.

Nauwelijks een maand na zijn pausverkiezing opende hij het proces voor de zaligverklaring van zijn Poolse voorganger Joannes-Paulus II. Kort daarna gaf hij in Beieren een indrukwekkende redevoering, die voor gemengde reacties zorgde in de moslimwereld. In 2007 publiceerde hij zijn bekende Motu Proprio Summorum Pontificum voor een veralgemeende invoering van de buitengewone Romeinse ritus.

Maar de paus kende ook zijn beproevingen. In juli 2009 publiceerde hij het Motu Proprio Ecclesiae Unitatem als aanzet tot een verzoening met volgelingen van de traditionalistische bisschop Lefebvre. Dat initiatief werd meteen overschaduwd door de ontkenning van de Holocaust door de traditionalistische bisschop Williamson. Recenter was er de crisis als gevolg van het kindermisbruik door geestelijken.

(Kerknet)

EX-KATHOLIEKEN BLIJVEN ONDER KERKELIJK HUWELIJKSRECHT

ANTWERPEN (KerkNet/K&L) – Vorige maand publiceerde paus Benedictus XVI het motu proprio ‘Omnium in mentem’ waarmee hij enkele wijzigingen liet aanbrengen in het kerkelijke wetboek.

„Een zeldzame gebeurtenis”, vertelt professor kerkelijk recht Luc De Fleurquin deze week aan ‘Kerk&Leven’. „Het is nog maar de tweede keer sinds de publicatie van het wetboek in 1983 dat er wijzingen komen. In het burgerlijke recht gebeurt dat constant.”

Het Latijnse motu proprio betekent letterlijk ‘uit eigen beweging’. Het betreft een document waarin besluiten worden afgekondigd die de paus op persoonlijk initiatief neemt. Zo herstelde Paulus VI in 1967 met een motu proprio het ambt van gehuwd permanent diaken.

Benedictus XVI kan eigenhandig het kerkelijke recht wijzigen. Luc De Fleurquin:

„De paus is dan ook de hoogste wetgever in de Kerk, en de rechtsregels die hij uitvaardigt gelden voor de hele wereldkerk.”

Wat betekent ‘Omnium in mentem’ concreet? Het wijzigt vijf rechtsregels (canones), waaronder twee over de wijding. Het is een aanpassing van het Wetboek van Canoniek recht aan de theologie over het gewijde ambt, en maakt een onderscheid tussen enerzijds de bisschop en de priester, en anderzijds de diaken. Eerstgenoemden ontvangen een zending om te handelen in de persoon van Christus, terwijl diakens de kracht ontvangen om het volk Gods te dienen door de diaconie in de liturgie, de verkondiging en de naastenliefde. De wijziging heeft op zich geen gevolgen voor wat diakens momenteel doen of niet doen.

Anders is het gesteld met de wijziging van drie rechtsregels uit het huwelijksrecht. Het kerkelijke wetboek verbiedt een huwelijk tussen katholieken en niet-katholieken, tenzij er een speciale toelating wordt gegeven. Mensen die onder meer met een brief formeel waren uitgetreden uit de Kerk werden niet meer beschouwd als katholieken.

Die mogelijkheid wordt nu geschrapt en heeft als gevolg dat de Kerk niet formeel kan worden verlaten en de Kerk zich ook blijvend bevoegd beschouwt voor het huwelijk van gedoopten die ex-katholiek zijn. Die verandering komt vooral voort uit ervaringen in landen in het Zuiden waar heel wat mensen na uittreden terugkeerden naar de katholieke Kerk.

Twee gedoopten kunnen weliswaar steeds een burgerlijk huwelijk afsluiten, maar het kerkelijke recht bepaalt dat ieder huwelijk waarin tenminste een gedoopte is betrokken ook kerkelijk moet gesloten worden. Daarom wordt van katholieken gesteld dat ze na het burgerlijke huwelijk ook kerkelijk huwen.

(Kerknet)

ROME HERVAT GESPREKKEN MET PRIESTERBROEDERSCHAP PIUS X

BRUSSEL (KerkNet) – In Rome zijn vandaag de eerste officiële theologische gesprekken gestart tussen delegaties van het traditionalistische Priesterbroederschap Pius X en het Vaticaan.

Volgelingen van de schismatieke aartsbisschop Lefebvre werden in 1988 geëxcommuniceerd, nadat de Franse aartsbisschop zonder toestemming van Rome overging tot de wijding van vier bisschoppen. Paus Joannes-Paulus II publiceerde op 2 juli 1988 (na de excommunicatie) de apostolische brief ‘Ecclesia Dei’ en stelde kort daarna tevens een commissie in met dezelfde naam, om de breuk met de traditionalisten op te heffen. Ook paus Benedictus XVI maakte van de opheffing van het schisma een prioriteit. Ook hij ondervond al snel dat de kwestie bijzonder delicaat is.

Vaticanum II

Belangrijker nog dan het negationisme van de tradionalistische bisschop Richard Williamson, is de weerstand van traditionalisten tegen besluiten van het Tweede Vaticaanse Concilie, in het bijzonder liturgie in de volkstaal en de oecumenische toenadering met andere christelijke Kerken.

In 2007 creëerde paus Benedictus XVI een opening in de dialoog dankzij een Motu proprio over een veralgemeend gebruik van de Latijnse ritus. Op 10 maart 2009 kondigde hij in een brief de opheffing van de excommunicatie van de traditionalistische bisschoppen aan.

Leerstellig gesprek

Volgens pater Federico Lombardi, perswoordvoerder van het Vaticaan, spitsen de gesprekken van vandaag zich toe op leerstellige vragen. De dialoog heeft dan ook niet toevallig plaats in het hoofdkwartier van de Congregatie voor de Geloofsleer in Rome. Wegens het delicate karakter wordt over de inhoud niets bekendgemaakt “totdat de doctrinele vragen zijn opgelost.” Tegelijk beklemtoont pater Lombardi dat het Priesterbroederschap Pius X momenteel geen enkele kerkjuridische status heeft. Priesters van Pius X kunnen al evenmin voorgaan in katholieke kerken.

Mgr. Bernard Fellay, hoofd van het schismatieke priesterbroederschap, hoopt dat Pius X de status krijgt van persoonlijke prelatuur van de paus, naar het voorbeeld van Opus Dei. Maar in een gesprek met het traditionalistische tijdschrift ‘Tradition’ voegt hij eraan toe dat hij niet gelooft dat het schisma met Rome al op korte tijd wordt opgelost Hij herhaalt tevens zijn bezwaren tegen de besluiten van Vaticanum II. Paus Benedictus XVI schreef in zijn brief van maart 2009 dat de aanvaarding daarvan de basis vormt voor elk mogelijk compromis.

(Kerknet)

BRUSSEL (KerkNet/Kathpress) – Paus Benedictus XVI leverde sinds zijn aantreden bijzonder veel inspanningen om de breuk met de volgelingen van de traditionalistische aartsbisschop Lefebvre ongedaan te maken.

Opvallend was het Motu proprio van de paus in de zomer van 2007, waarin hij opnieuw toestemming gaf voor de viering van de eucharistie of andere sacramenten volgens de laatste versie van de Latijnse ritus, die in 1962 door de paus Johannes XXIII gepubliceerd werd. Volgelingen van Lefebvre wezen in het verleden herhaaldelijk en nadrukkelijk talrijke hervorming en verplichtende bepalingen van het Tweede Vaticaans Concilie af.

Ook inzake kwesties zoals het zelfverstaan van de Kerk en de dialoog met andere christelijke Kerken en niet-christelijke godsdiensten, evenals godsdienstvrijheid, bestaan nog altijd meningsverschillen.

Pater Federico Lombardi, de directeur van de persdienst van het Vaticaan, onderstreepte vandaag nog dat de vier traditionalistische bisschoppen alvast “trouw en gehoorzaamheid” beloven en bereid zijn zich loyaal op te stellen ten aanzien van de katholieke Kerk. 

Anderzijds schrijft Mgr. Fellay in een brief aan de gelovigen van zijn broederschap dat ze nog reserves hebben met betrekking tot Vaticanum II. Hij hoopt die uit te klaren in gesprekken die nu zullen volgen. 

Lombardi wees tijdens de persconferentie opnieuw uitdrukkelijk de omstreden uitspraken van Williamson over de ontkenning van de gaskamers af en herhaalde dat ook de Priesterbroederschap Pius X zich daarvan uitdrukkelijk gedistantieerd heeft.

(Kerknet)