BRUSSEL (KerkNet) – Met de recente wijdingen van bisschoppen zonder de toestemming van het Vaticaan in China dreigt een halve eeuw geduldige dialoog en toenadering ongedaan gemaakt te worden. Dat zegt de Belgische Chinakenner pater Jeroom Heyndrickx, hoofd van de Verbieststichting van de Katholieke Universiteit van Leuven, deze week aan ‘Kerk & leven’. “Dat is in vijftig jaar niet meer gebeurd. Een jaar geleden werden nog een tiental bisschoppen gewijd met wederzijds akkoord van Rome en Peking. De dialoog die gedurende een halve eeuw met veel geduld en omzichtigheid werd aangeknoopt en uitgebouwd, is nu afgebroken.” 

BRUSSEL (KerkNet) – Relaties tussen Rome en Peking waren de afgelopen 60 jaar nooit beter: sinds 2006 vonden geen illegitieme bisschopswijdingen meer plaats en in 2010 werden tien bisschoppen legitiem gewijd, benoemd én goedgekeurd door zowel China als de Heilige Stoel. Hierdoor genoot China internationaal vertrouwen en ook de Chinese katholieken zagen hierin een hoopgevend teken naar de toekomst toe. Spijtig genoeg werd deze hoopvolle situatie plots aan stukken geslagen. De Belgische Chinakenner Jeroom Heyndrickx cicm (foto):

“Peking blaasde onverhoeds de dialoog op, en dwong acht bisschoppen om P. Joseph Guo tot bisschop van Chengde te wijden. Daarna werden meer dan driehonderd katholieke vertegenwoordigers opgevorderd om het achtste Congres van Katholieke Afgevaardigden bij te wonen.”

CHINAKENNER JEROOM HEYNDRICKX: ‘TE VEEL AAN OFFICIELE DOCUMENTEN BRENGT DE KERK VAN CHINA IN VERWARRING’

BRUSSEL (KerkNet) – Een brief van kardinaal Zen Ze-kiun, bisschop emeritus van Hongkong, die bekend staat als moedig voorvechter voor godsdienstvrijheid in China, om christenen te begeleiden bij het lezen van de Pastorale Brief van paus Benedictus XVI (juni 2007) is volgens Chinakenner Jeroom Heyndrickx iets te veel van het goede.

De Belgische scheutist meent dat de nieuwe publicatie verwarring schept binnen de Kerk van China, te meer doordat het document interpretaties geeft die merkelijk verschillen van die van het compendium dat Rome zelf uitgaf als ‘begeleiding’.

Vertrouwen

Naar wie moeten de Chinese bisschoppen en hun Christenen nu luisteren?

Pater Jeroom Heyndrickx:

“Eigenlijk volstaat de pastorale brief van de paus op zichzelf. Hij spreekt duidelijk de begrijpende taal van het evangelie, terwijl ook de bepalingen van het kerkelijk recht klaar worden toegelicht. Door een vermanende vinger op te steken vanuit het buitenland spreekt men de geest van de pastorale brief tegen. Men moet nu maar vertrouwen hebben in de Chinese bisschoppen, zowel die van de ondergrondse als van de officiële kerkgemeenschappen. Zij weten zelf best hoe zij in hun complexe situatie daarmee moeten omgaan. Een stille beweging naar eenheid toe was trouwens al goed op weg na de publicatie van de pastorale brief. Deze riskeert nu stil te vallen.”

(Kerknet)

SCHEUTIST JEROOM HEYNDRICKX VRAAGT BEGRIP EN RESPECT VOOR CHINESE BISSCHOP AN SHU XIN

BRUSSEL (KerkNet) - Mgr. Francis An Shu Xin, bisschop coadjutor van Bao Ding (Hebei) in China, heeft onlangs aanvaard lid te worden van de Chinese Katholieke Patriottische Vereniging (CKPV). Die beslissing zorgde voor heel tegenstrijdige berichten in de internationale media. “En toch blijft het een feit dat hij al lang en openlijk zijn trouw aan Rome heeft bewezen”, stelt scheutist en directeur van de Verbiest Stichting (KU Leuven) Jeroom Heyndrickx.

“En hij verdient alle respect voor zijn durf en zijn inzichten in de pastoraal. Ik ken hem persoonlijk heel goed en had meerdere lange gesprekken met hem over zijn pogingen om van ‘ondergrondse’ bisschop ‘officieel’ te worden. Ik leerde deze ‘goede herder’ hoogachten en de complexiteit van zijn situatie begrijpen. Heeft Mgr. An inderdaad een document ondertekend? En zelfs als dat zo is, wat was de inhoud ervan en hoe wordt ‘lidmaatschap’ van de Katholieke Patriottische Vereniging daarin begrepen? Het woord kan in China heel wat anders betekenen dan bij ons.”

Onverenigbaar

“Al sinds 1958 en zeker sinds de meer recente instructies van paus Benedictus XVI weten alle Chinese Katholieken heel goed dat lid worden van de Patriottische Vereniging onverenigbaar is met het katholieke geloof”, aldus pater Heyndrickx. “Zij weten dat die vereniging de Chinese katholieke Kerk tracht los te maken van de paus en een eigen Chinese katholieke Kerk los van de H. Stoel op te richten. Juist daarom hebben wij westerlingen altijd al de moed bewonderd van de Chinese katholieken die liever ‘ondergronds’ gingen, met alle schande en lijden die daarmee gepaard gaan. Dat is de historische en onschatbare bijdrage tot de Chinese Kerk vanwege de zogeheten ‘niet officieel erkende’ bisschoppen. En dat is ook de weg die mgr. An Shu Xin jarenlang bewandeld heeft.”

Derde weg

Anderzijds hebben katholieken in China nog een andere weg gezocht om de leefbaarheid en de toekomst van hun Kerk te verzekeren. Sommige bisschoppen opteerden voor een ‘derde weg’.

Pater Heyndrickx:

“Zij aanvaardden om ‘plichtshalve’ – op papier - lid te worden van de Patriottische Vereniging. Niet omdat ze het zo verkozen maar omdat het hen werd opgelegd. Iedereen wist dat zij slechts lippendienst bewezen aan die vereniging om zo een plaats te veroveren voor de katholieke Kerk in de Chinese maatschappij, om er openlijk aanwezig te zijn en om te groeien, niet alleen als een geloofsgemeenschap maar ook als kerkelijke instelling. Hadden ze dat niet gedaan, dan zou de Chinese katholieke Kerk niet zijn wat zij vandaag is. Wie over de Kerk in China wil spreken, heeft de plicht die dubbele realiteit in acht te nemen.”

Pro forma

Pater Heyndrickx wijst erop dat de meeste priesters die door de burgerlijke instanties in Beijing ‘benoemd’ werden tot ‘officiële’ bisschop, in het geheim contact opnamen met Rome en er trouwens in slaagden om door Rome benoemd te worden nog voor ze officieel gewijd werden.

“Dat was nochtans niet zo eenvoudig. Bij die zogenaamde ‘officiële’ bisschoppen, allemaal ‘pro forma’-leden van de Patriottische Vereniging, waren enkele bekende en zeer gewaardeerde kerkelijke herders. Zij gaven een bewonderenswaardig getuigenis en bewezen een grote dienst aan hun geloofsgemeenschap. Het is ondenkbaar dat de H. Stoel ooit deze officiële bisschoppen zou aangemoedigd hebben lid te worden van de Patriottische Vereniging. En het is net zo ondenkbaar, wat nochtans recent in bepaalde media werd gesuggereerd, dat Rome mgr. An Shu Xin daartoe zou hebben aangezet. Wie zoiets beweert, beschadigt de Chinese katholieke Kerk en bevestigt de bestaande interne verdeeldheid.”

Extreme ambiguïteit

“Alle Chinese katholieken, zelfs binnen officiële regeringskringen – weten maar al te goed dat de zogeheten ‘officiële bisschoppen’ in hun hart trouw zijn en blijven aan Rome” onderstreept Jeroom Heyndrickx.

“Daarin aangespoord door Joannes Paulus II en Benedictus XVI proberen zij goede Chinese staatsburgers te zijn. Buitenlanders die de zaak van de Kerk in China ter harte nemen, moeten in de schoenen van hun Chinese geloofsgenoten gaan staan. Dat wil zeggen, luisteren vanuit het hart van de Chinezen en kijken met hun ogen om zo te proberen te begrijpen waarom die bisschoppen de weg kozen die zij nu bewandelen. Mgr. An Shu Xin verdient onze waardering. En zoals we nooit akkoord gingen met bisschoppen die lid werden van de Patriottische Vereniging, zo kunnen we ook nu – áls de berichten ten minste waar zijn – het niet eens zijn dat mgr. An lid werd van de Patriottische Vereniging om zo door de officiële autoriteiten erkend te worden. Maar we stellen wel hele grote vragen bij het citeren in de media van ‘Vaticaanse bronnen’ zonder enige verdere specificatie. Wie zich in de media over de Kerk in China uitlaat, moet hoe dan ook rekening houden met de twee kerkgemeenschappen – de ‘ondergrondse’ en de ‘officiële’ - en ook met de harde realiteit waarmee beide gemeenschappen al zoveel jaren worden geconfronteerd. Wie beweert de instructies te volgen van paus Benedictus XVI inzake het bevorderen van verzoening en eenheid binnen de Kerk in China, kan niet anders dan begrip opbrengen voor de extreme ambiguïteit waarin deze Kerk noodgedwongen leeft. Solidair met hen en verenigd in gebed als we zijn, respecteren we de beslissingen van deze moedige herders die in de Kerk van China ‘de hitte van de dag dragen’. We willen vooral vermijden ons eigen oordeel op te dringen over situaties en mensen waarover we maar weinig nieuws uit de eerste hand hebben.”

(Kerknet)