BRUSSEL (KerkNet/Tertio) – In ‘Tertio’ erkent Luc Van den Brande, voorzitter van de raad van bestuur van VRT, vandaag dat uitzendingen door derden in de programmatie worden gemarginaliseerd en dat de openbare omroep daardoor niet echt tegemoetkomt aan zijn maatschappelijke opdracht. De omroep is wettelijk verplicht op op radio en televisie tijd vrij te maken voor derden, zoals de katholieken en protestantse Kerk en de vrijzinnigen. Het is immers haar opdracht om de verscheidenheid aan opvattingen en stromingen in onze samenleving te verzekeren. Van den Brande meent dat de openbare omroep de opdracht heeft om zich te onderscheiden van de andere omroepen en daarvoor ook een extra inspanning moet doen. Dat kan onder meer door in grotere mate te weerspiegelen wat er onder de mensen leeft. 

Zondagavond kan u op Radio na het nieuws van 20 uur luisteren naar een brief van Rita Boeren aan de genen. Braambos staat ook stil bij de benoeming van de nieuwe hulpbisschoppen Léon Lemmens, Jean Kockerols en Jean-Luc Hudsyn voor het aartsbisdom Mechelen-Brussel en de viering van 100 jaar KVLV. Er is tevens aandacht voor de KADOC-tentoonstelling 50 jaar campagneaffiches Broederlijk Delen. (Kerknet)

BRUSSEL (KerkNet/Braambos) – In de Braambosuitzending van zondag 13 februari, om 9 uur op Eén en omstreeks 23.10 uur op Canvas, kan U kijken naar de reportage ‘De vier muren van Dina’. Dina el Gohary (16) woont al twee jaar ondergedoken in Egypte, gevangen tussen vier muren. Voor haar geen school, geen vriendinnen, geen uitgaan. Ze heeft slechts haar vader, met wie ze dag en nacht samenleeft. Fundamentalistische moslims staan Dina en haar vader naar het leven. Dina is op straat bedreigd en aangevallen met zoutzuur. Het liefst ontvluchten ze Egypte maar de regering heeft hun paspoorten ingehouden. 

BRUSSEL (KerkNet) – Benedictus XVI bezoekt van 16 tot 19 september Groot-Brittannië. Een hoogtepunt van die reis is de zaligverklaring van kardinaal John Henry Newman op zondag 19 september in Birmingham. Naar aanleiding daarvan maakte Braambos een documentaire over deze invloedrijke figuur.

BRUSSEL (KerkNet) – Deze week werd het boek ‘Dissident voor het leven. Levensverhaal van Aleksandr Ogorodnikov’ van de historicus, journalist en schrijver Koenraad De Wolf voorgesteld.

De Wolf leerde eerder het boek ‘De eeuw van de martelaren’ van Andrea Riccardi kennen, en kwam toen in de ban van het lijdensverhaal van zoveel christenen die in de twintigste eeuw vervolgd werden om hun geloof. De Tertio-journalist besloot op zijn beurt het verhaal te vertellen van een hedendaagse geloofsgetuige: Aleksandr Ogorodnikov.

Na zijn kennismaking met de Russische dissident raakte hij zo geboeid dat hij prompt het plan opvatte om naar Moskou te reizen, een biografie van Ogorodnikov te schrijven, die in het Engels, het Russisch en in nog enkele andere talen te laten vertalen, en daar ook nog een film aan te verbinden, die inmiddels bij Braambos werd uitgezonden.

De Wolf trok naar Moskou, bezocht Aleksanders vluchthuizen en ging met hem tevens naar het concentratiekamp Perm-36 waar hij verbleef. Bovendien ontdekte hij er enkele dossiers over Ogorodnikov waarvan die zelf het bestaan niet kende. Stilaan kreeg een boek vorm, tegen de achtergrond van de Sovjet-Unie van de jaren 1970 en 1980.

Het boek is ingedeeld in drie grote delen: het eerste loopt tot aan de opsluiting van Aleksandr in 1978, het tweede tot aan zijn vrijlating in 1987, het derde tot op vandaag. Daarbij verweeft de auteur voortdurend het levensverhaal van Aleksandr in het grote, politieke, geopolitieke en cultureel-religieuze verhaal van Rusland in de laatste decennia.

Volgens journalist Jan De Volder, collega van De Wolf bij het weekblad ‘Tertio’, gaat er door deze aanpak een wereld open, die velen als tijdgenoten hebben meegemaakt, maar waarvan de draagwijdte en de diepte ons destijds ontging:

“Doorheen het levensverhaal van Ogorodnikov beschrijft De Wolf treffend de onmenselijkheid van het Sovjet-systeem, dat in de jaren voor de Tweede Wereldoorlog minstens even bloeddorstig was als het nazisme, en dat in de decennia na de Tweede Wereldoorlog, ondanks de destalinisatie en periodes van een zekere liberalisering, onverminderd doorging met het schaduwen, treiteren, achtervolgen, verbannen, opsluiten, voor gek verklaren, en desnoods vermoorden van al diegenen die verdacht werden van het oneens te zijn met het systeem. Tegelijkertijd brengt hij zo de moed en het geloof in beeld van de dissidenten, die opkwamen voor burgerlijke vrijheden en vooral geloofsvrijheid.”

De Volder looft in het bijzonder de passages over het bekeringsverhaal van Aleksandr, de beschrijving van de gevangenschap met een aaneenrijging van vernederingen, honger, koude en eenzame opsluiting, zijn pijnlijke scheiding onder druk van de inlichtingendiensten, maar evenzeer de beschrijving van zijn innerlijke kracht en de ervaring van de nabijheid van God. Tot op vandaag streeft Aleksandr Ogorodnikov er tevergeefs naar een christendemocratische partij uit te bouwen.

Dissident voor het leven. Levensverhaal van Aleksandr Ogorodnikov, door Koenraad De Wolf, Lannoo, Tielt, 2009, 320 blz. (isbn 978 90 2098 820 8).

(Kerknet)

BERT CLAERHOUT: ‘BENOEMING VAN MGR. LEONARD TOCH NOG EEN VERRASSING’

foto Braambos

BRUSSEL (KerkNet) – Ondanks zijn sterke intellectuele profiel is de keuze voor mgr. André Mutien Léonard, de bisschop van Namen, als opvolger van kardinaal Godfried Danneels als aartsbisschop van Mechelen-Brussel toch nog een verrassing. Dat zegt Bert Claerhout (foto), hoofdredacteur van het weekblad KERK&leven en journalist bij Braambos.

“Als je weet dat mgr. Léonard al 69 is en dat een bisschop op zijn 75ste zijn ontslag aan Rome moet aanbieden, wordt meteen duidelijk waarom hij de afgelopen maanden niet hoog scoorde op de favorietenlijstjes. Iemand van zijn leeftijd wordt hooguit als ‘overgangsfiguur’ aangezien. Rome kiest resoluut voor de kandidaat die paus Benedictus XVI persoonlijk het meest na aan het hart ligt. In die mate zelfs dat de paus bij de keuze voor Léonard hoogstwaarschijnlijk rechtstreeks tussenbeide is gekomen. Ze kunnen het allebei uitstekend met elkaar vinden. Léonard was geregeld te gast in Rome en hield in 1999 zelfs de vastenretraite voor de toenmalige paus, Joannes Paulus II, en de leden van de Curie. Een voorrecht dat slechts weinigen is gegund, maar dat voor de uitverkorenen vaak een stap vooruit in hun carrièreplanning betekende. Richting rode kardinaalshoed bijvoorbeeld.”

Onrust

Bert Claerhout erkent dat de benoeming bij sommigen ook voor onrust zorgt. Sommigen vrezen een terugkeer van de onvrede en het ongenoegen van onze kerk in de jaren 1980 en 1990.

“We kunnen alleen maar hopen dat hun vrees geen bewaarheid wordt en dat ons Nederlandse toestanden bespaard blijven. Bij onze Noorderburen veroorzaakt de aanpak van de in 2007 aangetreden aartsbisschop van Utrecht, mgr. Wim Eijk, almaar meer ontsteltenis en opschudding. De keuze van de bisschop van Namen als opvolger van Danneels heeft dan ook niets te maken met een verkeerde Vaticaanse inschatting. Het is zonder meer een bewuste keuze voor een totaal andere stijl en aanpak: voor meer radicale daadkracht in plaats van stille diplomatie; voor meer confrontatie met de geseculariseerde maatschappij in plaats van dialoog, verzoening en het stille vertrouwen dat het tij ooit zal keren.”

Verwachtingen

“Dat mgr. Léonard het van zijn Vlaamse ‘opponenten’ - de bisschoppen Johan Bonny (Antwerpen), Jozef De Kesel (Brussel) en Luc Van Looy (Gent) - is voor kardinaal Danneels zonder meer een bittere pil. Dat neemt dan weer niet weg dat sommigen, die de kardinaal al jarenlang een te softe aanpak verwijten, de benoeming van Léonard met vreugde zullen begroeten. Ze hopen dat hij de kerkvernieuwing in ons land de komende vijf tot zeven jaar een stevige injectie zal toedienen. Ze rekenen daarvoor op zijn invloed in Rome, in traditionalistische milieus en bij de nieuwe bewegingen, alsook op zijn rechtlijnigheid, zijn lef om met de media in de clinch te gaan en, bij tijd en wijle, zijn hang naar provocatie. De tijd zal uitwijzen of Léonard de in hem gestelde verwachtingen waarmaakt, dan wel door de klok terug te draaien de kloof met de hedendaagse cultuur alleen maar breder maakt. Wat op het spel staat is het dichten van de kloof met de hedendaagse cultuur, de vrijheid van onderzoek aan de KU Leuven, de historische band tussen het maatschappelijke middenveld en de Kerk, enz. Het zou rampzalig zijn als al die instellingen en initiatieven die ooit in de schoot van de Kerk zijn ontstaan, volledig van haar zouden vervreemden.”

(Kerknet)

‘LICHTPUNTEN IN 2009 WAREN EERDER SCHAARS’

BRUSSEL (KerkNet) – De kerkelijke en/of religieuze lichtpunten in 2009 waren veeleer schaars. Ik noem er twee: de heiligverklaring van pater Damiaan en het enthousiasme van zowel de deelnemers als de opvanggezinnen tijdens de Taizé-bijeenkomst. Dat zegt Bert Claerhout, de nieuwe hoofdredacteur van KERK&Leven.

“De vieringen en manifestaties ter gelegenheid van de heiligverklaring van pater Damiaan waren, zowel in Rome als hier, hoogtepunten voor de Kerk van ons land. De berichtgeving legde duidelijk de band met de inspirerende kracht en de passie die Damiaan zijn hele leven heeft gedreven, met name zijn geloof. Ook bleek de figuur van Damiaan anno 2009 nog altijd velen aan te spreken. Door zijn heldhaftige inzet gaf hij de melaatsen, de verstotenen, opnieuw hoop en menselijke warmte. Zijn voorbeeld spoort ons aan de hopelozen van vandaag het zelfrespect te geven waarop iedereen recht heeft.”

“Een andere blijde en inspirerende ontmoeting was de Taizé-bijeenkomst rond nieuwjaar 2009. In heel wat gastgezinnen speelden zich ontroerende taferelen af. Er werden nieuwe vriendschappen gesmeed en velen kregen ook een ander beeld van de Kerk te zien: jonge en blije mensen die onbevreesd op weg gaan. Zulke internationale ontmoetingen leren ons, Vlamingen, telkens weer verder te kijken dan onze neus lang is.”

Minpunten

“Uiteraard waren er in 2009 ook minpunten. Er was de onhandige poging van Rome om de ‘antimodernisten’ van wijlen mgr. Marcel Lefebvre weer binnen te halen. Daarnaast bleek nog maar eens hoe de Kerk in het verleden – dit keer in Ierland – de ogen heeft gesloten voor seksueel misbruik door priesters. In ons land was er de priesterwijding van Matthieu Rottier. Een blijde gebeurtenis, ongetwijfeld, maar hij was wel de enige wijdeling in Vlaanderen. Het beeld van een Kerk-zonder-priesters komt benauwend dichterbij.”

Desinteresse

“In welke mate de secularisatie in ons land heeft doorgezet, blijkt overigens ook uit de desinteresse van de media voor kerkelijke en religieuze ontwikkelingen. De publicatie van de pauselijke encycliek ‘Caritas in Veritate’ illustreerde dat. Het is een fraaie tekst waarin de paus pleit voor een meer menswaardige economie. Andere passages uit de tekst zijn dan weer voor kritiek vatbaar. De Vlaamse pers had er geen oog voor, in positieve noch in negatieve zin. Je moest op het internet surfen of buitenlandse kranten lezen om je te informeren. Dat over de encycliek geen maatschappelijk debat meer wordt gevoerd, heeft deels te maken met de kwaliteit van onze media. Maar het wijst er ook op dat nog slechts weinigen van het morele waardeoordeel van de Kerk wakker liggen en dat de anderen het niet meer de moeite waard vinden met haar in dialoog te gaan. Uitgerekend de relevantie van Kerk en geloof voor de samenleving was een van de kernthema’s van het gedachtegoed van de Vlaamse dominicaan en theoloog Edward Schillebeeckx, die vlak voor Kerstmis overleed.”

“In het kader van die onverschilligheid past ook het gebrek aan belangstelling voor de voorbije Afrika-synode. Onze belangstelling voor de Kerk in Afrika is tot een kritisch minimum gedaald. Nochtans bouwen vele geloofsgemeenschappen er aan een vernieuwde kerk. Ze doen dat met een vitaliteit en een zelfvertrouwen dat we hen alleen maar kunnen benijden. Bovendien leven ze in harde en veeleisende omstandigheden. Waarom laten we hen aan hun lot over? Waar is de tijd van de edelmoedigheid van onze missionarissen?”

Uitkijken naar de opvolger van kardinaal Godfried Danneels

“Begin 2010 wordt het uitkijken naar de opvolger van kardinaal Godfried Danneels. Iedereen wist dat die benoeming er niet zou komen voor de heiligverklaring van pater Damiaan, maar algemeen werd wel verwacht dat de opvolger in januari aan de slag zou kunnen gaan. Hopelijk duurt de huidige situatie van onzekerheid en speculaties niet te lang meer. Er breekt hoe dan ook een nieuwe fase in de geschiedenis van onze Kerk aan. Laten we niet alles op de schouders van één ambtsdrager leggen, maar laten we als kerkgemeenschap ook nagaan wat we zelf beter kunnen doen.”

(Kerknet)

EEN HEMELSE KEUKEN MET HEMELSE SPIJZEN

ANTWERPEN (KerkNet) - In de Bijbel heeft maaltijd houden een sterke symbolische betekenis. Hoeveel keer wordt er in het evangelie niet verteld dat Jezus ergens aan tafel zat? En de eucharistie, centrum van het christelijke leven, verwijst rechtstreeks naar het laatste avondmaal.

'Hemelse keuken' is de titel van het boek bij de televisieserie 'Hemelse spijzen', die Braambos het afgelopen voorjaar uitzond. Ilse Van Halst hanteerde de pen waar anderen de pollepel of mes en vork gebruikten. Per hoofdstuk staat één (Bijbels) ingrediënt centraal. We leren over de betekenis van de olijfboom, maar ook over Eva’s appel, de vissen aan de oever aan het meer en natuurlijk over brood en wijn. Een topkok uit Vlaanderen of Nederland gaat met een spiritueel onderlegde gesprekspartner in op dat ene ingrediënt. De topchef klapt uit de biecht en onthult zijn geheimen om het product te bereiden, zijn gesprekspartner ontrafelt de Bijbelse en religieuze betekenis.

Het boek kost 20 euro, de dvd 15 euro. Samen zijn ze nu te koop voor 30 euro (verzendingskosten inbegrepen).

(Kerknet)

Bestel online via het mediacentrum (enkel voor geregistreerde KerkNet-gebruikers)

BRAAMBOS BELICHT INSPIRATIE VAN PATER DAMIAAN

BRUSSEL (KerkNet) – Ter gelegenheid van de heiligverklaring van pater Damiaan staat Braambos aanstaande zondag stil bij de inspiratie van de grootste Belg. Van waaruit leefde hij, wat bezielde hem en hoe leeft zijn geest voort?

Naast getuigenissen van mensen over wat pater Damiaan voor hen betekent, geven pater Juliaan Vandekerkhove, confrater van Damiaan, en auteur Jan De Volder duiding.

Picpus Juliaan Vandekerkhove zegt in de uitzending: “De eerste jaren van het missionarisleven van pater Damiaan waren onopvallend. Zijn leven kreeg een totaal andere wending, wanneer hij zich vrijwillig aanbood voor Molokaï. Door zijn koppigheid, zijn inzet, maar evenzeer dankzij de melaatsen zelf die hem erop wijzen dat hij een van hen aan het worden is, groeide hij uit tot de heilige die wij kennen. Uiteindelijk werd hij een van hen en zette hij de stap van ‘ik en jij’ naar ‘wij allen samen’. Reeds voordat hij zelf melaats werd, preekte hij ‘wij melaatsen’.”

Het Braambosprogramma ‘Op de stoel van Damiaan’ is zondagmorgen om 9.00 uur, voor de liveuitzending van de heiligverklaring vanuit Rome, te zien op Canvas. Het wordt ’s avonds herhaald om 23.45 uur, eveneens op Canvas.

(Kerknet)

OP DE STOEL VAN DAMIAAN

Damiaan is een man die met twee woorden sprak: ‘wij melaatsen’. Daarin wordt zoveel gezegd. Voor velen is hij daarom een held. Hem zou het wellicht doen steigeren. Veeleer wil hij herinnerd worden als iemand die bewogen werd vanuit het evangelie.

In aanloop van de rechtstreekse uitzending van de heiligverklaring te Rome staat het Braambos stil bij het geheim van Damiaan, bij zijn bezieling. We zoeken uit hoe zijn geest vandaag verder leeft. Naast enkele getuigenissen van mensen over wat Damiaan voor hen betekent, geven Pater Juliaan Vandekerkhove en Jan De Volder meer duiding. Onze tocht brengt ons van het Damiaanmuseum te Tremelo naar de crypte van Damiaan in Leuven. In Oostende bezoeken we naast de Mercator het Damiaanziekenhuis en in Antwerpen staat Kamiano, het daklozenrestaurant van de Sint-Egidiusgemeenschap in de kijker.

Braambos op 11 oktober 2009 om 9.00 u op Canvas (herhaling omstreeks 23.00 u)

Donderdag 03 september 2009 tot zondag 11 oktober 2009